KOTA KINABALU: Pemulihan hak-hak Sabah di bawah Perjanjian Malaysia 1963 (MA63) bukanlah misi seorang dua, tetapi satu perjalanan panjang yang mesti digalas bersama oleh setiap anak Sabah, tegas Ahli Dewan Undangan Negeri Kapayan, Datuk Jannie Lasimbang.
Beliau mengingatkan bahawa perjuangan menuntut pengiktirafan dan kesamarataan bukan perkara baharu, sebaliknya telah dimulakan sejak 1963 oleh pemimpin pengasas negeri yang menyertai pembentukan Malaysia dengan cita-cita besar dan keyakinan tinggi terhadap masa depan bersama.
“Pemimpin terdahulu kita menandatangani MA63 dengan harapan yang luhur — untuk membina sebuah negara berasaskan hormat dan perkongsian yang setara. Mereka mahu melihat Sabah berdiri sama tinggi, duduk sama rendah dalam Persekutuan Malaysia. Batu Sumpah Keningau yang didirikan pada 1964 adalah saksi abadi kepada cita-cita itu,” katanya sebagaimana dilaporkan The Star.
Lasimbang menegaskan, rakyat Sabah telah diuji dengan pelbagai tragedi besar – daripada nahas Double Six, rusuhan 1985 sehinggalah pencerobohan Sulu 2013. Namun, katanya, kekuatan dan semangat rakyat mesti kekal utuh supaya maruah dan kedudukan Sabah dalam Malaysia dapat terus dipertahankan untuk generasi akan datang.
Beliau turut mengiktiraf jasa besar pelbagai tokoh negeri yang memperjuangkan isu MA63, termasuk Datuk Seri Dr Jeffrey Kitingan, Datuk Yong Teck Lee, Zainal Ajamain dan Datuk Ewon Benedick.
“Mereka masing-masing membawa perjuangan ini daripada sekadar kesedaran kepada tindakan nyata, hingga tercapai kemenangan besar seperti keputusan undang-undang oleh Persatuan Guaman Sabah berhubung tuntutan 40% hasil negeri,” ujarnya.
Menurut Lasimbang, bentuk perjuangan pemimpin Sabah sentiasa berkembang mengikut zaman dan teknologi, menghasilkan pencapaian berbeza tetapi menuju matlamat yang sama.
“Pada era 80-an, Dr Jeffrey dan Yong menumpukan kepada isu 20 Perkara, dan hanya menjelang tahun 2000 barulah dokumen MA63 digunakan secara meluas sebagai asas perjuangan,” katanya.
Kini, jelas beliau, MA63 bukan lagi simbol sejarah semata-mata, tetapi diiktiraf di seluruh negara sebagai dokumen asas yang mempunyai kuasa undang-undang — dengan tumpuan kini kepada pemulihan status rakan setara, pengagihan kuasa yang lebih adil dan pelaksanaan hak-hak Sabah yang masih tergantung.
“Tidak ada satu pun kejayaan ini lahir daripada seorang individu. Ia hasil kebijaksanaan kolektif, kesabaran berpanjangan dan kasih yang mendalam terhadap negeri Sabah,” katanya lagi.
Lasimbang menegaskan bahawa perjuangan menuntut hak MA63 bukan soal politik kepartian, tetapi satu amanah berasaskan prinsip dan khidmat.
“Biarlah sejarah mengingati kita bukan kerana kita berbalah, tetapi kerana kita bersatu. Bukan kerana lantangnya suara kita, tetapi kerana sejauh mana kita mengangkat martabat Sabah,” katanya mengakhiri ucapan.
